ەەڭ جاڭا مازمۇندار
كۇزگى تەڭەلۋ كەزىندە جەر -جەر مول ءونىم الۋدىڭ قاربالاستىعىنا ءتۇستى
كۇزگى تەڭەلۋ كەزىندە جەر -جەر مول ءونىم الۋدىڭ قاربالاستىعىنا ءتۇستى
اۆتونوميالى رايوندىق پارتكوم تۇراقتى كوميتەتى كەڭەيتىلگەن ءماجىلىس اشتى كەزەكتەگى ىندەتتەن ساقتانۋ - تىزگىندەۋ قىزمەتىن ارناۋلى تاقىرىپتا اقىلداستى، ورنالاستىرۋ جاسادى
اۆتونوميالى رايوندىق ساۋدا - ونەركاسىپشىلەر بىرلەستىگىنىڭ (باس ساۋدا قوعامى) 12 - قۇرىلتايى وتكىزىلدى
شينجياڭ سۋ يگىلىگىن دامىتۋعا قارجى قوسۋ (توبى) شەكتى سەرىكتەستىگى قۇرىلدى
2022-جىلى 9-ايدىڭ 27- كۇنى 215-سان
شاۋەشەك قالاسىندا تۇڭعىش قارتتارعا قامقورلىق جاساۋ جاعىنان قوعامدىق قىزمەت وتەۋ ورتالىعى قۇرىلدى
ساۋانداعى ساقشىلار مەن حالىق قارا دەگەلەكتى قۇتقاردى
شاۋەشەك كەدەنى دالمە -ءدال شارا قولدانىپ، اۋىل شارۋاشىلىق قوسىمشا ونىمدەرىن يمپورت -ەكسپورت ەتۋدىڭ”جەدەل ارناسىن“ اشتى
ۇلگىلەردىڭ كۇش -قۋاتىن سەزىنىپ، ءداۋىردىڭ اتويشىسى بولۋعا قۇلشىنامىز
ەسىك اشۋ ورايىنان بىرگە يگىلىكتەنىپ، كوركەم بولاشاقتى بىرگە جاراتايىق
شي جينپيڭ بۇكىل ەلدەگى قالىڭ شارۋالاردىڭ جانە اۋىل شارۋاشىلىعى، اۋىل - قىستاق، شارۋالار شەبىندە قىزمەت ىستەپ جاتقان جولداستاردىڭ مەرەكەسىن قۇتتىقتادى جانە ولاردان شىنايى حال سۇرادى
ەرەكشەلىككە، باسىمدىققا يە كاسىپ سالالارى شوعىرىن جوعارى ولشەممەن، جوعارى ساپامەن جەتىلدىرۋگە، زورايتۋعا تاباندى بولۋ كەرەك
قول قويىلعان سوما ءبىر تريلليون يۋاننان استى، كوپتەگەن ەڭ جوعارى ورە جاراتىلدى
جىبەك جولى رۋحىن اسقاقتاتىپ، ازيا مەن ەۆروپانىڭ سەلبەستىگىن تەرەڭدەتەمىز
رەفورمانىڭ تابىستى تاجىريبەلەرىن مۇقيات قورىتىندىلاپ، پايدالانىپ، ارميانى رەفورما ارقىلى قۇدىرەتتەندىرۋدىڭ جاڭا جاعدايىن قۇلشىنا اشۋ كەرەك
باس شۋجي شي جينپيڭنىڭ ماڭىزدى ءسوزىنىڭ، ماڭىزدى بەكىتۋىنىڭ رۋحىن جەتكىزدى، دايەكتىلەندىردى
2022-جىلى 9-ايدىڭ 26- كۇنى 214-سان
2022-جىلى 9-ايدىڭ 24- كۇنى 213-سان
2022-جىلى 9-ايدىڭ 23- كۇنى 212-سان
تارباعاتايدىڭ ەرەكشە ونىمدەرىن تانىستىرىپ، باۋراۋ قۋاتىن ايگىلەدى
شي جينپيڭ 7 - كەزەكتى جۇڭگو − ازيا - ەۆروپا كورمەسىنە قۇتتىقتاۋ حات جولدادى
​7 - كەزەكتى جۇڭگو − ازيا - ەۆروپا كورمەسى اشىلدى
ءبىر نيەتپەن سەلبەسىپ، جىبەك جولىنىڭ تىڭ شۇعىلاسىن جازايىق
جىبەك جولى رۋحىن اسقاقتاتىپ، قول ۇستاسىپ، بولاشاقتا تەڭ يگىلىككە كەنەلەمىز
ەسىك اشىپ، سەلبەسىپ، بولاشاققا اتتانايىق
2022-جىلى 9-ايدىڭ 22- كۇنى 211-سان
ايماقتىق اكىمشىلىك مەكەمەسى شانشي يانچاڭ مۇناي توبىمەن، شينجياڭ تيانيە توبىمەن سەلبەستىك جۇلگەلىك كەلىسىمىنە قول قويىستى
ايماعىمىزدىڭ ۋاكىلدەر ۇيىرمەسى از ۇلتتاردىڭ اۆتونوميالى رايوندىق 10 -كەزەكتى ءداستۇرلى سپورت جارىسىندا سۇبەلى تابىسقا قول جەتكىزدى
قىزمەت ورنىن تياناق ەتىپ، كورىكتى تارباعاتايدى بىرگە قۇرامىز

پاتشانىڭ جاڭا كيىمى

جولدانعان ۋاقىتى : 2014/5/20 18:54:26

  يە شىڭتاۋ

  اندەرسون جازعان «پاتشانىڭ جاڭا كيىمى» اتتى اڭگىمەنى كوپ ادام وقىعان بولار. بۇل اڭگىمەدە جاڭا كيىم كيۋگە قۇشتار پاتشانى ەكى الدامكوس الداپ كەتەدى. الدامكوستەردىڭ ايتۋىنشا ولاردىڭ تىككەن كيىمدەرى ادەمى ءارى كەرەمەت، ونىڭ ۇستىنە كيىمدە كيەلى قاسيەت بار بولىپ، اقىماق نەمەسە قىزمەتكە جارامسىز ادامدارعا كورىنبەيدى. ولار الدىمەن كيىمدىك كەزدەمە توقىپ، ودان سوڭ كەسىپ-ءپىشىپ، تىگە باستايدى. وسىنىڭ ءبارىن ىستەگەن بەينە بايقاتادى. پاتشا ءۋازىردى جىبەرىپ، جاڭا كيىمدى كورىپ كەلۋگە بىرنەشە رەت جۇمسايدى. ءۋازىردىڭ كوزىنە ەشتەمە كورىنبەيدى، ەلدىڭ ءوزىن اقىماق،   اۋەلى قىزمەتكە جارامسىز دەۋىنەن قورىققان ءۋازىر كيىمدى كوردىم، وتە تاماشا ەكەن دەيدى. جاڭا كيىم تىگىلىپ بولعان كۇنى پاتشا سالتاناتتى قۇتتىقتاۋ قيمىلىن وتكىزىپ، جاڭا كيىمىن كيمەك بولادى. ەكى الدامكوس پاتشاعا جاڭا كيىم كيگىزەدى. پاتشانىڭ جانىنداعى كۇتۋشىلەرى دە جاڭا كيىمنىڭ قانداي ەكەندىگىن كورە المايدى، دەسەدە ەلدىڭ وزدەرىن اقىماق، قىزمەتكە جارامسىز دەۋىنەن قورىققاندىقتان، جاڭا كيىم كەرەمەت ەكەن دەپ اۋىز جاپپاي القايدى. پاتشا ماسايراعان بەتى تىر جالاڭاش كوشەگە شىعادى. جول جاعالاۋىنا جينالعان جۇرت جاڭا كيىمدى انىق كورگەندەي، پاتشانىڭ جاڭا كيىمىن ماقتايدى. كىشكەنە بالالار ەجەلدەن شىندىقتى ايتۋعا اۋەس قوي، كەنەت ءبىر بالا    شىعىپ:

  قاراڭدارشى! مىناۋ ۇستىنە لىپا ىلمەپتى، _ دەپ ايعاي سالادى. بۇنى ەستىگەن كوپشىلىك ءبىر-بىرىنە جالتاقتاي قاراپ كۇلىپ جىبەرەدى، سودان بارلىعى قوسىلىپ ايعايلايدى:

    ءبالى! پاتشا ۇستىنە كيىم كيمەپتى!

  بۇنى ەستىگەن پاتشا اڭىرىپ قالادى. الدام قالتاعا تۇسكەنىن سەزىپ، بىرەۋ ۇستىنە ءبىر شەلەك سۋىق سۋ قۇيىپ جىبەرگەندەي كۇي كەشەدى. بولارى بولدى، قايتا بارىپ كيىم كيىپ كەلۋگە دە ءداتى شىدامايدى.  بەتتىڭ ارىن بەلبەۋگە ءتۇيىپ، العا قاراي جۇرە بەرەدى.

    ءىستىڭ سوڭى نەمەن تىنعانىن بىلەسىزدەر مە؟ ونى اندەرسون ايتقان جوق، انىعىندا مۇنىڭ ارتىندا ءبىرتالاي اڭگىمە بار بولاتىن.

    پاتشا كوڭىلدى راي بايقاتىپ، كەۋدەسىن كەرە العا قاراي جۇرە بەردى. يىعى مەن جوتالارىنىڭ سىرقىراپ اۋىرعانىنا شىداپ، پاتشانىڭ سوڭىنان جاڭا كيىمنىڭ ءوڭىرىن كوتەرگەن بەينەدە ەرگەن كۇتۋشىلەر وزدەرىنىڭ ارەكەتتەرىنىڭ وعاش ەكەنىن سەزىپ، كۇلكى قىسىپ كەلە جاتسا دا كۇلۋگە باتىلدىق ەتە المايدى. تەك ەرىندەرىن تىستەپ، كۇلكىلەرىن زورعا تەجەيدى. قورعاۋشى قوسىنداعىلار ءوزارا اڭدىسىپ كەلە جاتقانىمەن، ءبىر-بىرىنە ءتۇزۋ قاراي المايدى، قاراسا بولدى، وزدەرىنە يە بولا الماي كۇلىپ جىبەرەر ەدى.

    قارايعان حالىق پاتشانىڭ نوكەرلەرى، قورعاۋشى جاساقتارى سەكىلدى داعدىلانباعان، كۇلكىلەرىن تەجەۋ دە ويلارىنا كىرمەيدى، ءىستىڭ شىن سىرىنا قانىق بولعاندىقتان، سايقى-مازاق   ەتكەن ۇندەر كوتەرىلە باستايدى.

    حا، حا، جالاڭاش پاتشاعا قاراڭدار!

    حا-حا، جىندانعان    ەكەن! ۇياتسىز سول!

    ارۋاق قوي! نەتكەن   سيىقسىز!

    ويباي، بىلەگى مەن سانىنا قاراڭدار، ءجۇنىن جۇلعان تاۋىقتان اۋمايدى!

    پاتشا بۇل سوزدەردى ەستىپ نامىستانادى ءارى اشۋلانادى، شىداي الماي ۋازىرلەرىنە ءامىر بەرەدى:

    وسىناۋ ءبىر توپ وپاسىزداردىڭ بىلشىلداعان شاتپاعىن ەستىدىڭدەر عوي! نەگە قول قۋسىرىپ تۇرسىڭدار؟! مەنىڭ مىنا جاڭا كيىمىم قانداي تاماشا ءارى كەرەمەت! بۇنى كيسەم ابىرويلى دا ارداقتى كورىنەمىن. سەندەر ماعان وسىلاي دەگەن جوقسىڭدار ما؟ مىنالار كوزى جوق كورسوقىر ەكەن، بۇدان كەيىن وسى كيىمدى ۇستىمنەن تاستامايمىن! كىم ەندىگارى عايباتىمدى ايتار بولسا، سونىڭ ءوزى ناعىز انتۇرعان، ساتقىن بولماق. وندايلاردى دەرەۋ قولعا الىپ، كوزىن جويامىن، ءدال سولاي ىستەيمىن. بارىڭدار، وسىنى جۇرتقا جاريالاڭدار، زاڭ دەگەن وسى، ەڭ جاڭا شىققان زاڭ.

    ۋازىرلەر ايالداۋعا ءدات قىلماستان، قول استىنداعىلارعا بۇيرىق ءتۇسىرىپ، كەرناي شالىپ، حالىقتى جيىپ، قاتاڭ  ەمەۋرىنمەن جاڭا زاڭدى جاريالايدى. ايتقانداي-اق، گۋ-گۋ اڭگىمە ساپ تيىلادى. پاتشانىڭ كوڭىلى ورنىنا ءتۇسىپ، تاعى دا ەل ارالايدى.
ءبىراق، كوپ ۇزاماي، سايقى-مازاق ۇندەر كۇبىر-سىبىردان ۇلعايىپ، زورايا باستايدى.

_    حا، حا، پاتشا كيمەپتى...
 _ حا، حا، كومىردەي تەرىسىن قارا...
_ حا، حا، قابىرعاسى  ىرسيىپ تۇر...
 _ ەنەڭدى ۇرايىن! ەجەلدەن جاڭا...

    پاتشانىڭ ەندىگارى ءتوزىمى قالمايدى، بەتى ءبىر قۋارىپ، ءبىر سازارىپ، ۋازىرلەرىنە ايعاي   سالادى:

    ەستىدىڭدەر مە؟

    ەستىدىك!-دەپ ۋازىرلەرى قالتىراي جاۋاپ بەرەدى.

    جاڭا جاريالانعان زاڭدى ۇمىتىپ قالدىڭدار ما؟

    جو... جوق...- دەپ ۋازىرلەر ارتتارىنا بۇرىلىپ، جاساقتارعا بۇيرىق تۇسىرەدى:

    سايقى-مازاق ەتكەندەردىڭ بارلىعىن قولعا الىڭدار!

    كوشەنىڭ توز-توپالاڭى شىعادى، جاساقتار دوداعا تۇسكەن اتتارشا ومىراۋلاپ، نايزا-سۇڭگىلەرىن سىلتەپ، سىتىلىپ كەتپەك بولعانداردى قورشايدى.    ادامدار جان-جاققا قاشادى، كەيبىرەۋلەرى شالىنىپ جىعىلادى، كەيبىرەۋلەر قالىڭ توپىردىڭ   اراسىنان ەپتەپ قاشىپ تا شىعادى. جىلاپ جاتقانى، ويبايلاپ جاتقانى بار، دۇنيە الاساپىران بولادى، سوڭىندا ايەلدەر مەن بالا-شاعا بار قىرىق-ەلۋ ادام تۇتقىندالادى. پاتشا ولاردى سول جەردە قىرىپ سالۋعا ءامىر بەرەدى، سول ارقىلى حاننىڭ ەكى سويلەمەيتىنىن، بولاشاقتا جاڭا زاڭعا قارسى شىعاتىن ادامنىڭ بولمايتىندىعىن بىلدىرمەك   بولادى.

    سودان باستاپ پاتشا باسقا كيىم كيمەيدى. ورداعا بارعاندا، ارتقى سارايعا كەلگەندە، تىر جالاڭاش جۇرەدى، قولىمەن انا جەرىن سيپاپ، مىنا جەرىن ۇستاپ، كيىمىنىڭ قىرىسىن جازعان بەينە كورسەتەدى. بۇنى كورىپ توقالدارى مەن نوكەرلەرىن كۇلكى قىساتىن، كۇندەر وتە كەلە، ولار دا ادىستەسىپ الادى، پاتشانىڭ كومىردەي سيديعان دەنەسىن، سيقىرسىعان كەيپىن كورگەندە، قانشاما اجۋالى بولسا دا تۇك بولماعانداي تۇرا بەرۋگە داعدىلانادى، كۇلكى قىسسا دا كۇلمەيدى. پاتشانىڭ جاڭا كيىم كيگەنىنە سەنەتىن سىڭاي بايقاتادى. توقالدار مەن نوكەرلەردە بۇنداي ونەر بولماسا جارامايدى عوي، وسى قابىلەتتەن ماقۇرىم بولسا، بايتال تۇگىل باس قايعى بولماق.

    دەسەدە پانيدە بولجاۋسىز ىستەر ۇنەمى تۋىلىپ تۇرادى،   ابايلاماساڭ بولعانى شالىس باسارىڭ حاق. سونىڭ ءبىرى،  پاتشانىڭ ەڭ جاقسى كورەتىن توقالى ەدى. ءبىر كۇنى ول پاتشامەن بىرگە شاراپ ىشەدى، پاتشانىڭ كوڭىلىن تابۋ ءۇشىن، كەسە تولى ءجۇزىم شارابىن   پاتشانىڭ ەرنىنە توسەپ:

    تامشىسىن قالدىرماي جۇتىپ جىبەرىڭىز، ءسىزدىڭ ماڭگى عۇمىرلى بولۋىڭىزدى تىلەيمىن!_ دەيدى نازدانا.

    پاتشا شالقي ءتۇسىپ، شاراپتى قاعىپ سالادى. شۇعىل جۇتىپ جىبەرسە كەرەك، شاراپقا شاشالىپ كەۋدەسىنە توگىپ   الادى:

    ويپىراي! كەۋدەڭىز بىلعانىپ قالدى!

_ نە دەيدى؟ كەۋدەڭىز!

توقال ەسىن شورت جيادى، اقشا ءجۇزى توسىن  قۋارىپ سەلكىلدەپ كەتەدى:

_ جو، جوق، كيىمىڭىز بىلعانىپ قالدى...

    مايموڭكەلەگەنىڭدى قوي! مەنى كيىم كيمەدى دەدىڭ عوي ءا، جارايدى! اقىماق، وپاسىز    ەكەنسىڭ، زاڭعا قارسى  شىقتىڭ!_ دەيدى پاتشا وت الىپ قوپاعا ءتۇسىپ، نوكەرلەرىنە ءامىر  ەتەدى، _ مىنانى جەندەتكە تابىس ەتىڭدەر.

    ەندى ءبىرى، وقىمىستى ءۋازىر ەدى. ول سەرىكتەرىنىڭ   ونەرىنە شاماسى كەلگەنشە داعدىلانىپ جۇرگەن بولاتىن. دەگەنمەن، پاتشانىڭ تاقتا انادان تۋعانداي بوپ تىر جالاڭاش وتىرعانىن كورگەن سايىن، جىن كورگەندەي بولاتىن. قاي ۋاقىتتا   اۋىزدان جازىپ، باسىم كەتەر ەكەن دەپ الاڭداۋمەن كۇن وتكىزىپ جۇرگەن. سوندىقتان پاتشاعا كارى شەشەمدى باعىپ-قاعامىن دەپ جالعان ايتىپ، قىزمەتتەن    بوساۋدى وتىنەدى.

_ بۇل سەنىڭ پارىزىڭ، قىزمەتتەن بوساۋىڭا قوسىلامىن،_دەيدى پاتشا.

ءۋازىر راقىمەتىن جاۋدىرىپ، وردادان شىقپاق بولادى، موينىنان ءزىل-باتپان اجىرعى تۇسكەندەي كەڭىپ سالا بەرەدى، ءوز-وزىنە كۇبىرلەي:

_ جاقسى بولدى، كيىم كيمەيتىن پاتشانى كورمەيتىن بولدىم، _ دەيدى.

پاتشانىڭ «كيىم» دەگەن ءسوزدى قۇلاعى شالعانداي بولىپ، نوكەرىنەن سۇرايدى:

_ ونىڭ نە دەگەنىن     ءبىلدىڭ بە؟

    نوكەرى پاتشانىڭ قاھارلى جۇزىنەن قايمىعىپ، جالتارۋعا باتپاي، شىنىن ايتا سالادى. پاتشا بۇلقان-تالقان بولىپ، «بالەم، مەنى كورگىڭ كەلمەي جۇرگەن ەكەن، وندا كەتەم دەگەن ءۇمىتىڭدى مۇلدەم ءۇز!» دەيدى دە نوكەرلەرىنە ءامىر بەردى:
_ مىنانى جەندەتكە     اپارىڭدار.

    وسى ەكى ىستەن كەيىن، مەيلى وردا دا الدە ارتقى سارايدا بولسىن، ادامدار ءتىپتى ساقتاناتىن بولادى.

    جاي بۇقارادا پاتشانىڭ توقالى مەن ءۋازىرى سياقتى ونەر قايدان بولسىن؟ پاتشا سىرتقا شىققان سايىن، ونىڭ بالسىنگەن سيقىن، ۇسقىنسىز كەيپىن كورگەندە، ەل ەرىكسىز اڭگىمەنىڭ كورىگىن گۋ-گۋ قىزدىرىپ، سايقى-مازاق ەتىسەدى. بۇنىڭ سوڭى قاندى قىرعىنعا اپارىپ سوعادى. پاتشا قۇلشىلىق قىلعان جولىندا ءۇش جۇزدەن ارتىق   ادامنىڭ، اسكەري پاراتتى كوزدەن كەشىرەردە بەس جۇزدەن ارتىق ادامنىڭ، استانانى ارالاعاندا وتەتىن كوشەلەر كوپ بولعاندىقتان، سايقى-مازاق قىلعان ادامدار دا كوبەيىپ، مىڭنان ارتىق ادامنىڭ جانىن الادى.

بەيكۇنا حالىق اياۋسىز قىرىلا بەرگەندىكتەن، جاسى ۇلعايعان ىزگى نيەتتى ءبىر ءۋازىر بۇعان توزە المايدى، امال قاراستىرىپ، قانقۇيلىلىقتى اۋىزدىقتاماق بولادى. ول پاتشانىڭ ەجەلدەن قاتەلىگىن موينىنا المايتىندىعىن بىلەتىن ەدى، وعان سەنىكى قاتە دەسەڭ، شابىنا وت تۇسكەندەي تۋلاپ سوڭىندا ءوزىڭ سورلايتىن بولاسىڭ، ەڭ قيسىندى امال پاتشاعا ءوز ەركىمەن كيىم كيىندىرۋ. وسىلاي بولعاندا، سايقى-مازاق تولاستاپ، سۇرقيا قىرعىنشىلىقتىڭ الدىن الۋعا بولار دەپ ويلايدى. ول بىرنەشە ءتۇن كوز ىلمەي، قايتكەندە پاتشاعا ءوز ەركىمەن كيىم كيگىزۋ جونىندە باس قاتىرادى.

اقىرى ءبىر امال ويلاپ تابادى. ءۋازىر پاتشاعا جولىققان كەزدە:

_ مەنىڭ ادال نيەتپەن ايتايىن دەگەن ءبىر ۇسىنىسىم بار. ەجەلدەن جاڭا كيىم كيۋگە قۇمارسىز، بۇل وتە جاقسى ءىس. جاڭا كيىم كيگەن ادامنىڭ ايباتى اسىپ، سالاۋاتىڭىز بەن مەرەيىڭىزدى ۇستەم ەتەدى. جاقىننان بەرى جاڭا كيىم تىكتىرمەدىڭىز، مەملەكەت شارۋاسىمەن قاربالاس بولدىڭىز، سونىمەن ۇمىتىپ كەتكەن سياقتىسىز؟ ۇستىڭىزدەگى مىنا كيىم كونەرگەن سەكىلدى، تىگىنشىنى شاقىرىپ، جاڭادان كيىم تىكتىرىپ كيىپ الساڭىز!

_ كونەردى دەيسىڭ بە؟-دەيدى پاتشا كەۋدەسىمەن سانىنا قاراپ، ودان قولىمەن سيپالاي،- ەشتەڭە ەتپەيدى، بۇل كيەلى كيىم ماڭگى كونەرمەيدى، وسى كيىمدى كيە بەرەمىن دەگەنىمدى ەستىمەدىڭدەر مە؟ ماعان باسقا كيىم كيگىزىپ، مەنى ۇياتقا قالدىرماقسىڭ، سەنى باسقالاردان موينى وزىق دەپ ويلاۋشى ەدىم، ساقالىڭدى سيلاپ، ولىمنەن كەشەيىن، اباقتىعا جات!

    قارت ءۋازىردىڭ تۇمسىعى تاسقا تيەدى. قاتىگەز قىرعىننىڭ بەتى قايتار ەمەس. ونىڭ ۇستىنە پاتشا سايقى-مازاق ەتۋشىلەردىڭ ءورشي تۇسكەنىن كورىپ، تۇلان تۇتىپ، پاتشا وتكەن جەرلەردەن حالىقتىڭ تىرس ەتكەن دىبىس شىعارۋىنا، سويلەۋىنە مۇلدە بولمايدى، كىم ءۇن شىعارسا سول قولعا الىنىپ ولتىرىلەدى دەگەن ءتىپتى دە قاتال زاڭ شىعارادى.

    زاڭ جاريالانعان سوڭ اقساقالدار جاعى بۇنى بارىپ تۇرعان سوراقىلىق ەسەپتەيدى. ولار سايقى-مازاق ەتۋشىلەردى جازالاعانى ءجون دەلىك، شۇڭكىلدەسىپ سويلەگەندەردى دە قىلمىستى رەتىندە ولتىرە مە دەسەدى. سونىمەن قالىڭ ەل توپتاسىپ،  وردانىڭ الدىندا جيىلىپ، جۇگىنە وتىرىپ، پاتشاعا ءدات ايتپاق بولادى.

    پاتشا وردادان شىعا بەرە مۇنى كورىپ ساسىپ قالادى، سوندا دا سىر بىلدىرمەگەنسىپ ايعايلاي سويلەيدى:

    نەگە كەلدىڭدەر، بۇلىك تۋدىرعالى جۇرسىڭدەر مە؟!

    اقساقالدار باستارىن كوتەرۋگە باتىلدىق ەتە الماي، تۇقىرا جاۋاپ قايتارادى:

    اتاي كورمەڭىز، وعان قايدان باتىلىمىز بارسىن، ونداي ىستەر ءوڭىمىز تۇرماق تۇسىمىزگە دە كىرمەيدى.

    پاتشانىڭ جۇرەگى ورنىنا ءتۇسىپ، قاتىگەز قالپىنا قايتا ورالادى. كيىمىنىڭ ءوڭىرىن سيپالاعان بولىپ:

_ وندا نەگە كەلدىڭدەر؟-دەيدى.

_ ءبىز الدياردان ءسوز  سويلەۋ ەركىندىگىمىزدى سۇرايمىز. پاتشا اعزامدى وسەككە تاڭىپ، سايقى-مازاق ەتەتىندەردىڭ قىلمىسى، شىنىندا، باسىنان اسقان، وندايلاردىڭ سازايىن بەرۋ كەرەك. ءبىز ولارمەن ۇقسامايمىز، بىزگە تەك سويلەۋ ەركىندىگى قاجەت، پاتشا اعزامنىڭ جاڭا زاڭدى كۇشىنەن قالدىرۋىن   ءۇمىت ەتەمىز.

    پاتشا مىرس ەتىپ:

_ ەركىندىك سەندەرگە ءتان دۇنيە مە؟ ەركىندىك الماق بولساڭدار مەنىڭ قاراشام بولماڭدار، قارماعىمدا بولادى ەكەنسىڭدەر، مەنىڭ زاڭىما بويسۇناسىڭدار، زاڭدى كۇشىنەن قالدىرۋ دەگەن قانداي ساندىراق!؟_ دەپ بۇرىلىپ جۇرە بەرەدى.
اقساقالدار ءۋاج ايتۋعا باتىنا المايدى. سالدەن سوڭ بىرنەشەۋى باستارىن انتەك كوتەرىپ بايقاسا پاتشا الدەقاشان كەتىپ قالىپتى، كوپشىلىك امالسىز كەرى قايتادى. سودان باستاپ پاتشا سىرتقا شىققاندا، جۇرتتىڭ ءبارى ەسىكتەرىن تارس بەكىتىپ الۋدى  ۇيعارادى.

    ءبىر كۇنى پاتشا ءبىر توپ نوكەرلەرى مەن قورعاۋشى جاساقتارىن ەرتىپ وردادان اتتانادى. كوشە بىتكەن اڭىراپ بوس تۇر، ۇيلەردىڭ ەسىگى تارس بەكىتىلگەن. ءتۇن جامىلىپ جورىققا اتتاناتىن ساربازدار قۇساپ ورتالىق كوشەدە سىتىر-سىتىر  ەتكەن اياق دىبىسى ەستىلەدى.

    پاتشا سوندادا كۇدىكتەن ارىلا المايدى، كەنەت توقتاي قالىپ موينىن سوزا قۇلاق تۇرەدى. قورعان ىشىنەن ءۇن شىققان  سياقتى، ۋازىرلەرىنە قاھارلانا  ايعاي سالادى:

    ەستىدىڭدەر مە؟

ۋازىرلەر مويىندارىن سوزىپ تىڭ تىڭدايدى، ىلە-شالا بۇگەجەكتەي ءتىل قاتادى:

_     ەستىدىك، بالانىڭ جىلاعان داۋىسى.
_     ءبىر ايەل ءان ايتىپ جاتىر.
    _ كۇلكى ءۇنى شىعادى، ماس بولعان سەكىلدى.
    پاتشا قاھارىنا قايتا مىنەدى، ۋازىرلەرىنە ايعۇلاقتانا اقىرادى:
    وڭشەك ارام قاتقىرلار! مەن شىعارعان زاڭدى ۇمىتا قالدىڭدار ما؟
    ۋازىرلەر جاپا-تارماعاي باس يزەسىپ، جاساقتارعا داۋىس شىققان ۇيدەگىلەردى ەر-ايەل، بالا-شاعا دەمەي قولعا الىپ، ءولتىرۋ جونىندە بۇيرىق بەرەدى.

    كەنەت ويلاماعان جاعداي   تۋىلادى. جاساقتار ۇيلەرگە باسىپ كىرىپ، ادامداردى ۇستايدى،  ءارقايسى ۇيلەردەن ەر-ايەل، كارى-جاس شۇبىرىپ شىعادى.

    ولار بىتىراي قاشپايدى،   ءبارى توپتاسىپ پاتشاعا قاراي ۇمتىلادى، قاپتاپ پاتشانى جۇلمالاي باستايدى:

    جالعان كيىمىڭنىڭ دال-دۇلىن شىعارامىز! جالعان كيىمىڭدى جىرتىپ تاستايمىز!_دەپ ايعايلايدى.

    بۇل ەجەلدەن بولماعان الاساپىران ءارى كۇلكىلى جاعداي ەدى. ەركەكتەردىڭ قارۋلى قولدارى پاتشانىڭ تىرتيعان بىلەكتەرىن شەڭگەلدەپ، ايەلدەردىڭ اپپاق جۇدىرىقتارى پاتشانىڭ كەۋدەسىن تۇيگىشتەيدى، ەكى بالا جۇگىرىپ كەلىپ پاتشانىڭ قولتىعىنداعى ءبىر ۋىس ءجۇندى جۇلىپ الادى. قاپتاعان قارا ءنوپىر ادام، پاتشا كىرەرگە تەسىك تابا الماي، قايدا بارسا دا جولى توسىلادى. جۇرەلەي قالىپ، كىرپى قۇساپ جيىرىلماق بولعاندا، ەبى كەلمەي قولتىعى اشىپ كەتكەندىكتەن، بىلەكتەرىن قاۋسىرىنا المايدى. موينىن ىشكە تىعىپ، قاباعىن شىتىنىپ، تاناۋى دەلديىپ، ءتىسى اقسيىپ، كەيىپتەن جۇرداي بولادى، جۇرت قىران-توپان كۇلكىگە باتادى.

    جاساقتار ءار ۇيدەن شىعىپ قايتىپ كەلسە، پاتشا تالاۋعا ءتۇسىپتى. ارا تالاعان مايمىلدان بەتەر بولىپ، بەدەلىن دە ۇمىتىپ، كوپپەن بىرگە قارق-قارق   كۇلەدى.

    ۋازىرلەر باسىندا ساسىپ قالسا دا جاساقتاردىڭ كۇلگەنىن كورىپ، پاتشاعا ۇرلانا قاراپ شىداي الماي ولار دا كۇلىپ جىبەرەدى.

    كۇلكىلەرىن تيعان سوڭ جاساقتار مەن ۋازىرلەر قاراشا حالىقپەن بىرگە زاڭعا قايشىلىق جاساعاندارىن بىلەدى، بۇرىن ەل پاتشاعا كۇلىپ، سايقى-مازاق ەتسە، پاتشاعا بولىسىپ ولاردى جازالايتىن ەدى، قازىر وزدەرى حالىق جاققا شىعادى. پاتشانىڭ دەنەسى تەڭبىلدەنە كوگەرىپ، قالشىلداپ، سۋعا تۇسكەن تاۋىقتان اۋماي قالىپتى. كۇلكىلى ىسكە كۇلۋ كەرەك، پاتشا بۇعان جول قويمايتىن بولسا، ول قانداي انتۇرعان زاڭ بولعانى؟ وسىنى ويلاعاندا قاراشا حالىقپەن بىرگە قوسىلا ايعايلاستى:

    سەنىڭ جالعان كيىمىڭدى جىرتامىز! سەنىڭ جالعان كيىمىڭدى جىرتامىز!

    پاتشانىڭ قانداي كۇيدە  قالعانىن بىلدىڭىزدەر مە؟ جاساقتارى مەن ۋازىرلەرىنىڭ قاراشا حالىق جاققا شىعىپ، وزىنەن قايمىقپايتىنىن سەزگەندە، توبەسىنە تاس تيگەندەي سىلق ەتىپ جىعىلىپ تۇسەدى.

    اۋدارعان-قۋات جۇماش ۇلى


رەداكتورى: ارداق كامالقان قىزى
 
تورابىمىزدان ماقالا كوشىرەتىن بولساڭىز ، توراپ اتىن بەرىپ قويۋدى ۇمىتپاڭىز، بولماسا زاڭدىق جاۋاپكەرلىگىن قۋزاستىرامىز.
مسالى: «تارباعاتاي اقپارات تورابىنان» الىندى.

 
powered by IlgharCMS 3.2 www.ilghar.cn